back | print

Ψευδοκράτος με τα όλα του


Ένα οικονομικό σκάνδαλο στην κατεχόμενη Κύπρο ήταν η αφορμή για να σπάσει το απόστημα που έχει δημιουργήσει η 26χρονη τουρκική παρουσία στο βόρειο τμήμα της Κύπρου. Ύστερα από τη χρεοκοπία έξι παράνομων τραπεζών και την απώλεια των αποταμιεύσεων χιλιάδων ανθρώπων, οι Τουρκοκύπριοι εξεγέρθηκαν κατά του καθεστώτος που αρνείται να τους αποζημιώσει όπως είχε υποσχεθεί προεκλογικά ο ψευδοπρωθυπουργός Ντερβίς Έρογλου. Το καθεστώς βρίσκεται προ καιρού στα πρόθυρα της πτώχευσης. Τα έργα ανάπτυξης είναι εγκαταλειμμένα, η ανεργία είναι στα ύψη και η ζωή πανάκριβη. Κάθε μήνα η Τουρκία κάνει εμβάσματα για τον προϋπολογισμό και για τις απολαβές των υπαλλήλων, διαφορετικά το «κράτος» θα καταρρεύσει. Ο ψευδοπρωθυπουργός Ντερβίς Έρογλου αποτάθηκε στην Τουρκία και ζήτησε βοήθεια για την αποζημίωση των θυμάτων της απάτης με τις τράπεζες, αλλά η απάντηση που πήρε ήταν αρνητική. Ο αρμόδιος για θέματα Κύπρου υπουργός Σιουκρού Γκιουρέλ δήλωσε ότι η Τουρκία δεν σκέφτεται να πληρώσει τα λεφτά

 

που χάθηκαν με τη χρεοκοπία των παράνομων τραπεζών και κάλεσε τον Ερογλου, εφόσον υποσχέθηκε να πληρώσει τους πληγέντες, να βρει και την πηγή για να πάρει τα λεφτά. Η κοινωνική και οικονομική κρίση που μαστίζει τα κατεχόμενα προσέλαβε ανησυχητικές για την Τουρκία διαστάσεις και απασχόλησε τετράωρη συνεδρία του Εθνικού Συμβουλίου Ασφάλειας. Ήδη στα κατεχόμενα εκφράζονται φόβοι για υπερεξουσίες που θα δώσει ο στρατός στον Ντενκτάς και να επιβάλει την πειθαρχία και την τάξη. Η αντιπολίτευση θεωρεί την κρίση σαν μια ευκαιρία για την εκδίωξη του Έρογλου από την εξουσία που είναι στα μαχαίρια με τον Ντενκτάς.

 

Προδόθηκε το «όραμα»

 

Όταν πριν από 26 χρόνια οι Τουρκοκύπριοι εγκατέλειπαν τις περιουσίες τους στο νότο για να εγκατασταθούν στον κατεχόμενο από τον τουρκικό στρατό βορρά είχαν την ψευδαίσθηση ότι θα αποκτούσαν την ελευθερία τους. Πίστεψαν ότι αυτή ήταν η μεγάλη ιστορική ευκαιρία για να μετεξελιχθούν από μειονότητα σε ξεχωριστή εθνική οντότητα, ότι θα δημιουργήσουν το δικό τους κράτος, θα προοδεύσουν οικονομικά και κοινωνικά και θα διασφαλίσουν ένα λαμπρό μέλλον για τα παιδιά τους. Σήμερα, ένα τέταρτο του αιώνα μετά την «έξοδο» τους προς το βορρά ο μύθος τους έχει καταρρεύσει. Εκτός από μια μικρή ομάδα του πληθυσμού που είναι κοντά στην εξουσία και λυμαίνεται τις περιουσίες που άφησαν πίσω τους οι διωγμένοι Ελληνοκύπριοι οι υπόλοιποι έκαναν στην ουσία ένα άλμα προς τα πίσω. Από πολίτες της Κυπριακής Δημοκρατίας έγιναν υπήκοοι σε μια αποικία της Τουρκίας. Την εποχή της αγγλικής αποικιοκρατίας όταν η Κύπρος έθετε το αίτημα της αυτοδιάθεσης, οι Άγγλοι συζητούσαν μόνο την αυτοδιοίκηση και πάλευαν με νύχια και με δόντια να διατηρήσουν υπό τον απόλυτο έλεγχό τους της εξωτερική πολιτική και την εσωτερική ασφάλεια, διότι ήθελαν να διατηρήσουν τις στρατιωτικές τους εγκαταστάσεις και να διασφαλίσουν τη συμμόρφωση του πληθυσμού προς την πολιτική αυτή. Ακριβώς την ίδια πολιτική εφαρμόζει σήμερα στα κατεχόμενα η Τουρκία ως νεοαποικιακή δύναμη. Έχει απόλυτο έλεγχο στον στρατό που μετέφερε στην Κύπρο, ενώ ελέγχει πλήρως την εσωτερική κατάσταση με τις «δυνάμεις ασφαλείας» (αστυνομία, πυροσβεστική, πολιτική άμυνα) οι οποίες διοικούνται από Τούρκους αξιωματικούς και διοικητικά υπάγονται απευθείας στο Γενικό Επιτελείο Στρατού. Απ’ εκεί και πέρα υπάρχει η «Τουρκική Δημοκρατία της Βόρειας Κύπρου», η οποία υποτίθεται ότι είναι ένα ανεξάρτητο και αυτόνομο κράτος που χαράσσει τη δική του πολιτική. Παρά το γεγονός ότι υπάρχουν και λειτουργούν δομές κράτους, όπως Βουλή, Υπουργεία, Δικαστήρια κ.τ.λ., στην ουσία πρόκειται για ένα «παράρτημα» του τουρκικού κράτους. Η Τουρκία είναι αυτή που πληρώνει το λογαριασμό για τη λειτουργία του κράτους μαϊμού που λέγεται «Τουρκική Δημοκρατία της Βόρειας Κύπρου», διότι μέσω αυτού εξασφαλίζει την στρατιωτική επιρροή της στην περιοχή της Ανατολικής Μεσογείου.

 

Και οι Τουρκοκύπριοι; Αυτοί είναι το μέσο που χρησιμοποιήθηκε από την Τουρκία για να επεκτείνει την επικυριαρχία της στην Κύπρο. Οι Τουρκοκύπριοι φαίνεται πως άρχισαν να αντιλαμβάνονται ότι το μέλλον τους δεν είναι η απορρόφησή τους από την Τουρκία, αλλά η αυτόνομη πορεία τους προς την Ευρώπη, Όταν οι Τουρκοκύπριοι φωνάζουν στους δρόμους «αυτή η χώρα είναι δική μας» και «δώστε μας πίσω την πατρίδα μας», δεν εννοούν φυσικά την Κυπριακή Δημοκρατία αλλά την «Τουρκική Δημοκρατία της Βόρειας Κύπρου».

 

Ο φόβος του «εχθρού»

 

Μέχρι σήμερα η Άγκυρα σαγήνευε τους Τουρκοκύπριους υποβάλλοντάς τους με όλα τα διαθέσιμα μέσα ότι διατρέχουν θανάσιμο κίνδυνο από τους Ελληνοκύπριους και ότι η παρουσία της Τουρκίας τους προσφέρει ασφάλεια. Η επιτυχία της πολιτικής αυτής οφείλεται στους επιδέξιους χειρισμούς του Ραούφ Ντενκτάς, καθώς και στην απουσία πολιτικής προς τους Τουρκοκύπριους από την Κυπριακή Δημοκρατία.

 

Το πιο αισιόδοξο μήνυμα από την πρόσφατη εξέγερση των Τουρκοκυπρίων είναι ότι καταρρέει και ο μύθος του φόβου προς του Έλληνες. Στα συνθήματα που φώναζαν οι Τουρκοκύπριοι στις εκδηλώσεις διαμαρτυρίας κατά της καθεστώτος ξεχώριζε και αυτό: «Δεν μας τρομάζουν οι Ελληνοκύπριοι». Οι κινητοποιήσεις στα κατεχόμενα γίνονται από το κόμμα Πατριωτικής Ενότητας και το Ρεπουμπλικανικό Τουρκικό Κόμμα. Είναι και τα δύο κόμματα της Αριστεράς και η συνολική τους εκλογική δύναμη δεν ξεπερνά το 20%. Παρ’ όλα αυτά η αντίδραση κατά του καθεστώτος εκφράζει τα ευρύτερα στρώματα των Τουρκοκυπρίων, οι οποίοι βλέπουν την κοινότητα τους να εξαφανίζεται.

 

Αν και τα ακριβή δημογραφικά στοιχεία των κατεχομένων είναι «εθνικό απόρρητο», εκτιμάται ότι ο μισός τουρκοκυπριακός πληθυσμός έχει μεταναστεύσει στο εξωτερικό και κυρίως στην Αγγλία. Οι υπόλοιποι μισοί είναι έποικοι από την Τουρκία, οι οποίοι αυξάνονται σε ρυθμούς μεγαλύτερους από εκείνους των Τουρκοκυπρίων. Ως αποτέλεσμα και της πολιτισμικής επιρροής από την Τουρκία, σε πολύ σύντομο χρονικό διάστημα η Τουρκοκυπριακή κοινότητα όπως την γνωρίζαμε πριν από το 1974 δεν θα υπάρχουν πια.

 

Η αντιπολίτευση κατηγορεί τον Ντενκτάς ότι έθεσε ως σκοπό της ζωής του την μετατροπή των κατεχομένων σε νομό της Τουρκίας και δεν τον ενδιαφέρει ποσώς το μέλλον της Τουρκοκυπριακής κοινότητας. Σχολιάζοντας ο ίδιος το μεταναστευτικό ρεύμα είπε «Τούρκος φεύγει Τούρκος έρχεται», εννοώντας ότι οι Τουρκοκύπριοι που φεύγουν αντικαθίστανται με Τούρκους από την Τουρκία. Σήμερα, λοιπόν, οι Τουρκοκύπριοι ανακαλύπτουν ότι το τίμημα της δήθεν απελευθέρωσης του 1974 είναι πολύ βαρύ. Πολλοί από αυτούς άφησαν τεράστιες περιουσίες στις ελεύθερες περιοχές και το γνωρίζουν ότι αξίζουν πολλά εκατομμύρια λίρες. Οι περιουσίες που τους δόθηκαν στα κατεχόμενα δεν ξέρουν για πόσο καιρό θα τις κατέχουν. Ζουν σε ένα γεωγραφικό χώρο που δεν υπάρχει στοιχειώδες οικονομικό σύστημα. Αισθάνονται το πολιτισμικό χάος που τους χωρίζει με την Τουρκία και μετά την απόφαση για οικονομική ενοποίηση με την Τουρκία υποφέρουν από τις αρνητικές επιπτώσεις.

 

Το μεγάλο δίλημμα

 

Η εξέγερσή στα κατεχόμενα έχει χαροποιήσει τους Ελληνοκύπριους, αλλά είναι αφέλεια να πιστεύουν ορισμένοι ότι οι Τουρκοκύπριοι θα κάνουν αντικατοχικό αγώνα για να επιστρέψουν οι ίδιοι στα σπίτια τους. Η Τουρκία ασκούσε πλήρη και αποτελεσματικό έλεγχο στους Τουρκοκύπριους ακόμη και την εποχή που ζούσαν διάσπαρτοι στα μεικτά χωριά και όταν στο νησί υπήρχαν μόνο 650 στρατιώτες της ΤΟΥΡΔΥΚ. Σήμερα που υπάρχουν στα κατεχόμενα 30.000 στρατιώτες και ένας καλά οργανωμένος κατασταλτικός μηχανισμός είναι σχεδόν αδύνατο να επιτρέψει η Τουρκία παρέκκλιση από την πολιτική που έχει χαράξει στην Κύπρο. Ωστόσο, δεν μπορεί να αγνοηθεί το γεγονός ότι υπάρχει αυτού του μεγέθους η αντίδραση κατά της Τουρκίας. Και το δίλημμα που θα απασχολήσει πολύ σύντομα τους Ελληνοκυπρίους θα αφορά την πολιτική τους απέναντι στους ανθρώπους αυτούς: Θα κάνουν κάποιους συμβιβασμούς, οι οποίοι μέχρι τώρα θεωρούνται αδιανόητοι, με σκοπό τη διαφύλαξη της Τουρκοκυπριακής παρουσίας στα κατεχόμενα, ή θα τους αφήσει αυτούς να απορροφηθούν και να εξαφανιστούν από το ένα έθνος 60 εκατομμυρίων; Οι Τουρκοκύπριοι πολιτικοί, στις κατ’ ιδίαν συναντήσεις τους με Ελληνοκύπριους συναδέλφους τους λένε: «Κάντε κάτι γιατί χανόμαστε». Αλλά τι μπορούν να κάνουν τώρα πια οι Ελληνοκύπριοι για να σώσουν τους Τουρκοκύπριους; Να αναγνωρίσουν το «κράτος»; Μα πάλι θα τους κυβερνάει η Άγκυρα. Να τους δεχτεί στις μη κατεχόμενες περιοχές; Θα δημιουργηθεί μια νέα μειονότητα και φτου κι απ την αρχή. Τι θα λέγατε για έναν κοινό αγώνα για την ανασύσταση της Κυπριακής Δημοκρατίας; Αυτό, μάλιστα, θα ήταν μια λύση, αλλά θα έπρεπε να το είχαμε σκεφτεί μισό αιώνα ενωρίτερα...


Μακάριος Δρουσιώτης

Πολίτης

29/07/2000

© Copyright: Makarios Drousiotis  |  Journalist, Writer

back | print