Greek

Greek

English

English

Turkish

Turkish

Τρίτη, 7 Ιουλίου 2020

Αρχική Σελίδα

Εξειδικευμένη Αναζήτηση Επικοινωνία Αρχική Σελίδα
Στήλες
Επικαιρότητα
Οικονομική Κρίση
Κυπριακό
Κυπριακό Γενικά
Έτος 2004
Έτος 2005
Έτος 2006
Έτος 2007
Έτος 2008
Έτος 2009
Έτος 2010
Η άλλη πλευρά
Έτος 2011
Προεδρία Χριστόφια
Κυπριακό Χριστόφιας
Έτος 2012
Τουρκία
Σχέδιο Ανάν
Πολιτική - Κόμματα
Συνεντεύξεις
Η άλλη πλευρά
ΜΜΕ
Ιστορία
Πρόσωπα
Διάλογοι
Το Δηλητήριο
Περιρρέουσα Ατμόσφαιρα
Συγγραφικό Έργο
Βιογραφικό
Συνδέσεις Links

Αναζήτηση >>

Εξειδικευμένη Αναζήτηση

Alfadi Publications

On-Line Αγορές - On-Line Sales

Τέλος Φεβρουαρίου στο Greentree η τελευταία πράξη του Κυπριακού

Ολοταχώς προς πολυμερή διάσκεψη


Αν συμφώνησαν σε κάτι στη Νέα Υόρκη ο Πρόεδρος Χριστόφιας και ο ηγέτης των Τουρκοκυπρίων Ντερβίς Έρογλου είναι στην ημερομηνία λήξης των συνομιλιών. Επίσης, συμφώνησαν σε μια νέα διαδικασία διαπραγμάτευσης με πιο ενεργό ρόλο των Ηνωμένων Εθνών και των εμπειρογνωμόνων τους.

 

Επί της ουσίας των συνομιλιών, σύμφωνα με διπλωματική πηγή που έχει άριστη ενημέρωση για το τι έγινε στη Νέα Υόρκη, η δήλωση που ανέγνωσε ο Μπαν Γκι-μουν, πλαισιούμενος από τους δύο ηγέτες, αποδίδει με ακρίβεια τα συμπεράσματα των συνομιλιών, που ήταν "θετικές, εποικοδομητικές και εντατικές". Τα Ηνωμένα Έθνη είναι ικανοποιημένα με το τελικό αποτέλεσμα, παρόλο που, σύμφωνα με τον Αλεξάντερ Ντάουνερ, "οι δύο πλευρές δίνουν τις δικές τους ερμηνείες για το τι συνέβη στο Greentree και αυτό είναι εύκολο σε μια διαπραγμάτευση".

 

Η συνάντηση δεν ξεκίνησε με τους καλύτερους οιωνούς. Τα Ηνωμένα Έθνη αιφνιδίασαν την ελληνοκυπριακή πλευρά με την αλλαγή της μεθοδολογίας, βάσει της οποίας η ομάδα του ΟΗΕ ανέλαβε ρόλο μεσολαβητή με εκ του σύνεγγυς συνομιλίες με τις δύο πλευρές. Ο Πρόεδρος Χριστόφιας εξέφρασε και δημόσια τη διαφωνία του, ζητώντας να συνεχιστεί η ίδια διαδικασία όπως και στις άλλες συναντήσεις, με τη φυσική παρουσία του Μπαν Γκι-μουν. Τελικά, υιοθετήθηκε μια μέση λύση με εκ του σύνεγγυς και απευθείας επαφές. Το ενδιαφέρον είναι πως στο τέλος της διάσκεψης και οι δύο πλευρές έμειναν ικανοποιημένες από τη διαδικασία.

 

End Game

 

Σύμφωνα με πηγή που ήταν κοντά στις συνομιλίες, ο Μπαν Γκι-μουν, στην αρχή της κοινής συνάντησης, ξεκαθάρισε στους δύο ηγέτες με τον πιο κατηγορηματικό και σαφή τρόπο ότι η αποστολή των Καλών του Υπηρεσιών θα τερματιστεί οριστικά στους επόμενους μήνες, αν δεν σπάσει το αδιέξοδο.

 

Σε περίπτωση λύσης, το χρονοδιάγραμμα είναι ο Ιούνιος του 2012. Μέχρι τότε θα πρέπει να υπάρξει συμφωνία, να γίνουν δημοψηφίσματα και η ομόσπονδη Κύπρος να αναλάβει την προεδρία της ΕΕ. Σε περίπτωση αδιεξόδου, το χρονοδιάγραμμα είναι ο Φεβρουάριος. Τότε, ο ΟΗΕ θα κλείσει το γραφείο των Καλών του Υπηρεσιών στην Κύπρο και ο Γενικός Γραμματέας θα καταθέσει την εντολή στο Συμβούλιο Ασφαλείας.

 

Πάντως, το ενδεχόμενο να παγώσουν οι διαπραγματεύσεις και να συνεχιστούν το 2013 είναι εντελώς εκτός πραγματικότητας, λένε ξένοι διπλωμάτες. Σύμφωνα με την πληροφόρηση που εξασφάλισε ο "Π", αυτό το έχουν κατανοήσει πλήρως και οι δύο ηγέτες. Μάλιστα, ο Πρόεδρος Χριστόφιας είπε στον Γενικό Γραμματέα ότι δεν θα είναι ο ίδιος υποψήφιος για δεύτερη θητεία και δεν έχει σχέδια να συνεχίσει τις συνομιλίες το 2013.

 

Όταν η ομάδα Κυπριακού του ΟΗΕ διαπίστωσε ότι το ζήτημα του χρόνου έγινε πλήρως κατανοητό και από τους δύο ηγέτες, οι Ντάουνερ και Πάσκο, στις ξεχωριστές συναντήσεις που είχαν μαζί τους, τους ρώτησαν εάν πιστεύουν πραγματικά ότι μπορούν στο άμεσο μέλλον να γεφυρώσουν τις διαφορές τους, και πήραν ένα διπλό "ναι".

 

Η κατανόηση των χρονικών περιθωρίων αποτελεί, ίσως, τη μεγαλύτερη επιτυχία των συνομιλιών στο Greentree. Οι συνομιλίες χωρίς χρονοδιαγράμματα και επιδιαιτησίες είναι ήδη μια ξεπερασμένη ρητορική. Από τη συνάντηση προέκυψε ένας πάρα πολύ συγκεκριμένος οδικός χάρτης και μια νέα διαδικασία συνομιλιών, που θα καταλήξει στο τελικό στάδιο των διαπραγματεύσεων (end game). Αναμένεται πως, μετά την κατανόηση του ζητήματος του χρόνου, θα υπάρξει πλήρης αξιοποίησή του. Αν αυτό συνοδεύεται από πολιτική βούληση και πολιτικό θάρρος, μια συμφωνία είναι εφικτή.

 

Τελικός γύρος

 

Οι συνομιλίες στη Λευκωσία θα αρχίσουν ξανά γύρω στις 10 Νοεμβρίου. Θα γίνεται μόνο μία συνάντηση την εβδομάδα, από το πρωί μέχρι το μεσημέρι. Ακολούθως, θα συνεχίζουν οι σύμβουλοι των δύο ηγετών και οι ομάδες εργασίας. Στο μεσοδιάστημα οι εκπρόσωποι των Ηνωμένων Εθνών, με τους εμπειρογνώμονες που έχουν μισθώσει, θα πηγαινοέρχονται και θα διαπραγματεύονται εκ του σύνεγγυς, εμπλουτίζοντας τις συζητήσεις με δικές τους ιδέες και εισηγήσεις.

 

Τα Ηνωμένα Έθνη διαβεβαίωσαν τις πλευρές, και ειδικά την ελληνοκυπριακή που είναι πολύ ευαίσθητη στο ζήτημα αυτό, ότι δεν ενδιαφέρονται να επιβάλουν καμιά λύση. Αυτό που δήλωσε ο Ντάουνερ μετά την ενημέρωση του Συμβουλίου Ασφαλείας, ότι "δεν μπορούμε να θέλουμε τη λύση περισσότερο από τους ίδιους του Κυπρίους", ανταποκρίνεται στον τρόπο με τον οποίο παρεμβαίνουν τα Ηνωμένα Έθνη, βοηθώντας τα μέρη να φτάσουν σε συγκλίσεις και όχι να επιβάλουν λύσεις. Όπως δήλωσε ο Ντάουνερ, τα Ηνωμένα Έθνη προσπαθούν να είναι υποβοηθητικά στις δύο πλευρές. "Οι ίδιοι πρέπει να κάνουν τη συμφωνία. Πρέπει οι δύο πλευρές να είναι ευτυχείς με τη συμφωνία που θα πετύχουν".

 

Σύμφωνα με τον νέο οδικό χάρτη, ο τελικός γύρος συνομιλιών στην Κύπρο θα καλύψει όλα τα κεφάλαια που είναι ανοιχτά: Διακυβέρνηση, εδαφικό, περιουσιακό και ιθαγένεια. Γύρω στις 15 Ιανουαρίου θα γίνει η νέα τριμερής, που ήδη ονομάζεται Greentree 2. Ο Μπαν Γκι-μουν αναμένει ότι η νέα διάσκεψη θα είναι μέρος της τελικής φάσης και όχι η αρχή της. Δηλαδή, όταν θα πάνε ξανά οι ηγέτες στη Νέα Υόρκη, θα πρέπει να έχουν συμφωνήσει και στα τέσσερα εναπομείναντα κεφάλαια.

Αν δεν καταλήξουν στην Κύπρο και χρειάζεται να γίνει ένας τελικός γύρος διαπραγμάτευσης, σαφώς και θα τους δοθεί η ευκαιρία να ολοκληρώσουν. Όμως, αν πάνε στη νέα διάσκεψη με άδεια χέρια, απλώς θα επικυρώσουν το αδιέξοδο των συνομιλιών.

 

Σύμφωνα με την ενημέρωση που έχει ο "Π", δεν υπάρχει ο χρόνος ούτε η διάθεση να γίνει άλλη μία τριμερής. Στο Greentree 2 θα υπάρχουν μόνο δύο πιθανότητες: Κήρυξη αδιεξόδου ή συμφωνία στις εσωτερικές πτυχές και ορισμός πολυμερούς διάσκεψης.

 

Στον ΟΗΕ είναι πεπεισμένοι ότι μια λύση είναι εφικτή και ότι τα μέρη και οι δυνάμεις που επηρεάζουν τις συνομιλίες δεν θα θέλουν να πετάξουν τα τόσα πολλά που έχουν συμφωνηθεί -για πρώτη φορά στην ιστορία των συνομιλιών- από τους ίδιους τους ηγέτες. Όπως είπε ο Ντάουνερ μετά τη λήξη της συνάντησης, "έχουν μείνει ορισμένες αποκλίσεις, οι οποίες πρέπει να μετατραπούν σε συγκλίσεις".

 

Αν όλα εξελιχθούν όπως έχουν προγραμματιστεί, η διεθνής διάσκεψη θα πραγματοποιηθεί στα τέλη Φεβρουαρίου ή αρχές Μαρτίου και πάλι στο Greentree. Αν οι συνομιλίες φτάσουν στην πολυμερή διάσκεψη, η επιτυχία τους θεωρείται δεδομένη. Αν θα καταρρεύσουν, θα καταρρεύσουν από τον Ιανουάριο.

 

 

 

Ουσιαστική η πρόοδος στο Greentree

 

 

Στη δήλωσή του ο Μπαν Γκι-μουν είπε ότι στις συνομιλίες της Νέας Υόρκης οι πλευρές "πέτυχαν ενθαρρυντική πρόοδο" στα βασικά θέματα που είναι ανοιχτά. Η διατύπωση αυτή αντανακλά στην πραγματικότητα. Σύμφωνα με πηγή που είναι κοντά στις συνομιλίες, "ποτέ προηγουμένως τα δύο μέρη δεν βρέθηκαν τόσο κοντά σε μια συμφωνημένη λύση, όσο τώρα".

 

Πιο αναλυτικά:

  • Τα κεφάλαια της οικονομίας, της ΕΕ και της εσωτερικής ασφάλειας είχαν κλείσει πριν από τις συνομιλίες της Νέας Υόρκης.
  • Στο Greentree υπήρξε συμφωνία στην ιθαγένεια, που είναι μια από τις πιο καυτές πτυχές του Κυπριακού. Οι δύο πλευρές δεν έχουν καταλήξει σε αριθμούς, αλλά συμφώνησαν στη διαδικασία με βάση την οποία θα παραχωρηθούν οι ιθαγένειες.
  • Έγινε πάρα πολλή συζήτηση για τη διακυβέρνηση και τον καταμερισμό των εξουσιών. Το κεφάλαιο αυτό ήταν σχεδόν κλειστό από τις συνομιλίες Χριστόφια - Ταλάτ. Η μεγάλη διαφωνία που υπάρχει είναι η άρνηση του Έρογλου να αποδεχτεί τη διασταυρούμενη ψήφο. Υπήρξαν και από τις δύο πλευρές εναλλακτικές προτάσεις. Η διασταυρούμενη ψήφος από τις πρώτες εκλογές φαίνεται να εγκαταλείπεται. Η ελληνοκυπριακή πλευρά πρότεινε την αυτόματη ισχύ του μέτρου από τις επόμενες εκλογές, ενώ η τουρκοκυπριακή προτείνει να το αποφασίσει αυτό η ομοσπονδιακή βουλή.
  • Πρόοδος καταγράφηκε και στο περιουσιακό, για το οποίο έχει γίνει πάρα πολλή δουλειά από τους εμπειρογνώμονες. Υπήρξαν γεφυρωτικές προτάσεις και από τις δύο πλευρές. Συμφωνήθηκε ότι θα επιστραφεί τουλάχιστον το ένα τρίτο των περιουσιών, ενώ θα παραχωρηθεί σε πρόσφυγες που δεν θα μπορούν να πάρουν την περιουσία τους στο τουρκοκυπριακό κρατίδιο κρατική και εκκλησιαστική γη (περιλαμβανομένου του Εβκάφ) που θα βρίσκεται στα εδάφη που θα επιστραφούν.
  • Για να κλείσει το περιουσιακό, η ελληνοκυπριακή πλευρά θέλει να συζητήσει το εδαφικό. Αναλόγως του χάρτη του εδαφικού θα είναι και η ευελιξία που θα επιδείξει στο περιουσιακό. Τα Ηνωμένα Έθνη θεωρούν δικαιολογημένη τη διασύνδεση, όμως ο Έρογλου θέλει να παραπέμψει το ζήτημα στη διάσκεψη, προφανώς για να αναλάβει η Τουρκία την ευθύνη της επιστροφής των εδαφών. Οι δύο πλευρές έχουν συμφωνήσει ότι οι χάρτες και οι αριθμοί θα μείνουν για το τέλος της διαδικασίας, όμως η διασύνδεση μπορεί να γίνει με κριτήρια. Η νέα θέση της τουρκοκυπριακής πλευράς είναι ότι θα συζητήσει με χάρτες μόνο μετά τη συμφωνία για σύγκληση της πολυμερούς διάσκεψης.
  • Τέλος, στη διάσκεψη θα συζητηθεί και το ζήτημα των εγγυήσεων και των στρατευμάτων.

Ανακεφαλαιώνοντας τα πιο πάνω, διαπιστώνεται ότι είναι σημαντικές οι διαφορές, όχι όμως αγεφύρωτες. Και οι δύο ηγέτες, σύμφωνα με τη δήλωση του Μπαν Γκι-μουν, "συμφώνησαν ότι χρειάζονται περαιτέρω ουσιώδεις προσπάθειες τους επόμενους δύο μήνες καθώς προχωρούμε στο τελικό στάδιο των διαπραγματεύσεων".

 

Οι δύο μήνες, δεδομένου του υποβοηθητικού ρόλου του ΟΗΕ και της νέας διαδικασίας, είναι υπέρ το δέον αρκετός χρόνος για γεφύρωση των διαφορών. Μέχρι τη διάσκεψη του Ιανουαρίου, είπε ο Μπαν Γκι-μουν, "αναμένω ότι οι εσωτερικές πτυχές του Κυπριακού θα έχουν επιλυθεί και θα μπορέσουμε να προχωρήσουμε ακολούθως σε μια πολυμερή διάσκεψη".

 

 

Στηρίζει όλο το Συμβούλιο Ασφαλείας

 

Μια λύση στα χαρτιά είναι εφικτή. Δεν θα έχει όμως αξία αν δεν μπορεί να εγκριθεί και από τις δύο κοινότητες. Έχει απασχολήσει πολύ σοβαρά τους πρωταγωνιστές του Κυπριακού η πιθανότητα παγώματος της διαδικασίας και συνέχισης των συνομιλιών το 2013. Τελικά, κρίθηκε ανέφικτο να συνεχίσουν οι νέες συνομιλίες από εκεί που θα σταματήσουν. Η αναβολή δεν θα είναι τίποτα διαφορετικό από ένα εύσχημο ναυάγιο. Κι αν υπάρξει ναυάγιο, οι νέες συνομιλίες θα διεξαχθούν σε νέα βάση και όχι στο μοντέλο βάσει του οποίου συζητείται το Κυπριακό από το 1974 μέχρι σήμερα.

 

Επομένως, έτσι κι αλλιώς τα τρία χρόνια επίπονων συνομιλιών δεν μπορούν να αφεθούν να πάνε χαμένα και η προσπάθεια είναι να κεφαλαιοποιηθούν με μια συμφωνία που θα έχει την υπογραφή των ηγετών. Ακολούθως, θα πρέπει να καταβληθεί μεγάλη προσπάθεια για ενθάρρυνση της κοινωνίας να την αποδεχτεί. Η συγκυρία της οικονομικής κρίσης, η προοπτική του φυσικού αερίου που δεν μπορεί να αξιοποιηθεί σε συνθήκες κρίσης και πολιτικής αστάθειας, καθώς και η έντονη επιθυμία της ΕΕ και των ΗΠΑ για εξομάλυνση σχέσεων στον άξονα Ισραήλ - Κύπρος - Τουρκία, μπορεί να δημιουργήσει μια νέα δυναμική που σήμερα φαίνεται εκτός πραγματικότητας.

 

Σύμφωνα με την αντίληψη που έχουν στον ΟΗΕ, σε περίπτωση συμφωνίας, ο Χριστόφιας αναμένει ότι θα έχει μεγάλη στήριξη από την ΕΕ. Η Ρωσία έχει δώσει διαβεβαιώσεις ότι θα στηρίξει μια συμφωνία που θα είναι αποδεκτή από τις δύο κοινότητες. Η Τουρκία θεωρείται ότι είναι ακόμη πρόθυμη, όμως με πολύ λιγότερο ενθουσιασμό από προηγουμένως. Ο Μπαν Γκι-μουν ζήτησε ήδη τη στήριξη του Ερντογάν, με τον οποίο συναντήθηκε στο περιθώριο της διάσκεψης της G-20, ενώ ο Ντάουνερ προγραμματίζει ταξίδι στην Άγκυρα. Οι Ηνωμένες Πολιτείες δεν θα αναμιχθούν στις συνομιλίες, όμως δεσμεύτηκαν ότι θα βοηθήσουν στο παρασκήνιο.

 

Εξαιρετικά σημαντική θεωρείται η στήριξη που έχει ο Γενικός Γραμματέας και η ομάδα του από το Συμβούλιο Ασφαλείας. Αξιολογείται ως ιδιαιτέρως θετική εξέλιξη η δήλωση που έκανε στους δημοσιογράφους ο Πορτογάλος πρόεδρος του Συμβουλίου Ασφαλείας, μετά την ενημέρωση από τον Ντάουνερ για τα αποτελέσματα των συνομιλιών στη Νέα Υόρκη:

 

"Είναι καθαρό σε μένα ότι υπάρχει σθεναρή υποστήριξη στο Συμβούλιο Ασφαλείας των προσπαθειών του ειδικού αντιπροσώπου και του Γενικού Γραμματέα. Είναι επίσης πολύ καθαρό ότι το Συμβούλιο συμφώνησε να καταβάλουν τα μέρη επιπρόσθετη προσπάθεια και να επιδείξουν την αναγκαία πολιτική βούληση, ώστε να προχωρήσουν και να ολοκληρωθούν οι διαπραγματεύσεις με θετικό τρόπο".


Μακάριος Δρουσιώτης

Πολίτης

05/11/2011

© Copyright: Μακαριος Δρουσιώτης  |  δημοσιογράφος, συγγραφέας

Πάνω Πίσω Ευκολη Εκτύπωση Εξειδικευμένη Αναζήτηση Επικοινωνία Αρχική Σελίδα