Greek

Greek

English

English

Turkish

Turkish

Πέμπτη, 2 Απριλίου 2020

Αρχική Σελίδα

Εξειδικευμένη Αναζήτηση Επικοινωνία Αρχική Σελίδα
Στήλες
Επικαιρότητα
Οικονομική Κρίση
Κυπριακό
Κυπριακό Γενικά
Έτος 2004
Έτος 2005
Έτος 2006
Έτος 2007
Έτος 2008
Έτος 2009
Έτος 2010
Η άλλη πλευρά
Έτος 2011
Προεδρία Χριστόφια
Κυπριακό Χριστόφιας
Έτος 2012
Τουρκία
Σχέδιο Ανάν
Πολιτική - Κόμματα
Συνεντεύξεις
Η άλλη πλευρά
ΜΜΕ
Ιστορία
Πρόσωπα
Διάλογοι
Το Δηλητήριο
Περιρρέουσα Ατμόσφαιρα
Συγγραφικό Έργο
Βιογραφικό
Συνδέσεις Links

Αναζήτηση >>

Εξειδικευμένη Αναζήτηση

Alfadi Publications

On-Line Αγορές - On-Line Sales

Γραπτή εισήγηση προς όλα τα μέλη του Εθνικού Συμβουλίου

Πρόταση Ιεροδιακόνου για το Ανάν 6

Βασική παράμετρος η διατήρηση της Κυπριακής Δημοκρατίας


Την αποδοχή του σχεδίου Ανάν, αλλά με συγκεκριμένες τροποποιήσεις που θα διασκεδάζουν τις ανησυχίες των Ελληνοκυπρίων, ως το μόνο ρεαλιστικό τρόπο για να βγει το Κυπριακό από το αδιέξοδο, εισηγείται ο πρώην υπουργός Συγκοινωνιών και Έργων Λεόντιος Ιεροδιακόνου. Η εισήγηση Ιεροδιακόνου υποβλήθηκε γραπτώς, σε όλα τα μέλη του Εθνικού Συμβουλίου, στις 22 Σεπτεμβρίου, και το σκεπτικό της αντανακλά στις αποφάσεις της Παγκύπριας Συνδιάσκεψης του ΑΚΕΛ της 14ης Απριλίου 2004. Η εισήγηση, αν και γραμμένη από ένα πρώην στέλεχος του ΔΗΣΥ, θα μπορούσε κάλλιστα να ήταν πρόταση του ΑΚΕΛ, αν η ηγεσία του κόμματος παρέμενε προσηλωμένη στην απόφαση του ανωτάτου καθοδηγητικού του οργάνου.

 

Ύστερα από τη συνέντευξη του προέδρου Παπαδόπουλου της περασμένης Πέμπτης και της πλήρους υιοθέτησης των θέσεών του από το ΑΚΕΛ, η εισήγηση δεν έχει καμιά ελπίδα να γίνει αποδεχτή στην ολότητά της. Ωστόσο, η βασική πτυχή της, που έχει να κάνει με τη διαφύλαξη της κρατικής οντότητας της Κύπρου μέχρι την εφαρμογή της λύσης, εάν και όταν συμφωνηθεί, δεν μπορεί να αγνοηθεί.

 

Η εισήγηση

 

Σύμφωνα με την ανάλυση του Λ. Ιεροδιακόνου, "ο κυριότερος λόγος για τον οποίο οι Ελληνοκύπριοι απέρριψαν το σχέδιο Ανάν, ήταν η έλλειψη εμπιστοσύνης προς την Τουρκία ότι θα τηρούσε τις πρόνοιες της συμφωνίας και τα σχετικά χρονοδιαγράμματα". Σε αυτό στηρίχθηκαν οι χειρισμοί του ΑΚΕΛ, καθώς και η επιχειρηματολογία του Προέδρου στο διάγγελμά του, όταν έλεγε πως "αγοράζουμε ελπίδα". Μια άλλη βασική επιφύλαξη του Προέδρου ήταν η πιθανή αποαναγνώριση ή διάλυση της Κυπριακής Δημοκρατίας πριν από την ολοκλήρωση των χρονοδιαγραμμάτων.

 

Ο Ιεροδιακόνου υποστηρίζει στην εισήγησή του, ότι η ημερομηνία του δημοψηφίσματος επιλέγηκε βιαστικά από τα Η.Ε., ενόψει της ένταξης στην Ε.Ε. την 1η Μαΐου. "Και η ιδέα ήταν να λυθεί το Κυπριακό για να φαίνεται ότι εντάσσεται ενωμένη η Κύπρος. Παρήλθε όμως ενάμιση χρόνος από τότε που η Κύπρος έγινε πλήρες μέλος της Ε.Ε. και τα πράγματα λειτουργούν με τον τρόπο που όλοι γνωρίζουμε".

 

Ενόψει όλων αυτών, ο Λ. Ιεροδιακόνου εισηγείται "την κατ' αρχή αποδοχή του σχεδίου Ανάν αφού ζητηθεί από τα Η.Ε. να αναλάβουν να αναπροσαρμόσουν ανάλογα τα χρονοδιαγράμματα για όλες τις πτυχές της μεταβατικής περιόδου".

 

Η αποδοχή του σχεδίου να συνοδεύεται με τους πιο κάτω όρους:

  1. Η Κυπριακή Δημοκρατία καθ' όλη τη διάρκεια της μεταβατικής περιόδου (κατά την οποία θα υλοποιούνται τα χρονοδιαγράμματα) και μέχρι την ημερομηνία εφαρμογής του νέου συντάγματος θα συνεχίσει να λειτουργεί όπως μέχρι σήμερα. Δηλαδή να εκπροσωπεί την Κύπρο τόσο στην Ε.Ε. όσο και διεθνώς. Το ίδιο να ισχύσει και για την τουρκοκυπριακή διοίκηση. Να λειτουργεί και να εκπροσωπεί ό,τι εκπροσωπεί σήμερα.
  2. Να τεθεί οροφή στον αριθμό των εποίκων που θα δικαιούνται να παραμείνουν στην Κύπρο μετά την εφαρμογή του νέου συνταγματικού καθεστώτος. (Επειδή έγινε αναφορά στο παρελθόν για μάξιμουμ 45.000 θα φαινόταν καλόπιστο να μην αλλοιωθεί αυτός ο αριθμός).
  3. Να επανέλθει η πρόνοια του σχεδίου Ανάν 3 που αφορούσε την αποχώρηση των ξένων στρατευμάτων από την Κύπρο. Εκείνη η πρόνοια διαλάμβανε ότι με την ένταξη της Τουρκίας στην Ε.Ε. θα αποχωρούσαν όλοι οι Έλληνες και Τούρκοι στρατιωτικοί εκτός αν η Κύπρος, η Ελλάδα και η Τουρκία συμφωνήσουν διαφορετικά. Επειδή όμως δεν είναι γνωστό πότε θα ενταχθεί η Τουρκία στην Ε.Ε. να εισαχθεί πρόνοια διαπραγμάτευσης αυτού του σημείου σε 15 χρόνια.
  4. Να ιδρυθεί διεθνές ταμείο δωρητών, το οποίο να συμβάλει ουσιαστικά στην αντιμετώπιση του οικονομικού βάρους που θα προκύψει από την υλοποίηση της νέας συμφωνίας.

Εξελικτική λύση

 

Ο Λ. Ιεροδιακόνου τονίζει ότι η ουσία της πρότασής του επικεντρώνεται στον όρο που αφορά τη διατήρηση της Κυπριακής Δημοκρατίας. Δεν αποκλείει να προστεθούν κι άλλοι όροι, αλλά εισηγείται όπως αυτό "γίνει με φειδώ και μετά από σοβαρό και ισορροπημένο προβληματισμό". Η εισήγησή του - σημειώνει - περιορίζεται σε πτυχές που αφορούν την Τουρκία. Σε ό,τι αφορά τους Τουρκοκύπριους, επενδύει στις προοπτικές της εξελικτικής βελτίωσης της λύσης:

"Η σκέψη μας δεν πρέπει να σταματά στο στάδιο λύσης. Είναι γεγονός ότι στη λύση που προνοεί το σχέδιο Ανάν αντανακλούνται οι διαχωρισμοί, οι φοβίες και τα άσχημα βιώματα του παρελθόντος. Σ' αυτό το στάδιο δεν μπορούμε να επιτύχουμε πιο προχωρημένους στόχους. Δεν μπορούμε να επιτύχουμε πιο ενοποιημένο κράτος. Αυτό όμως μπορούμε να το επιδιώξουμε μετά τη λύση, εξελικτικά και μακροπρόθεσμα, σε συνεργασία με τους Τουρκοκυπρίους. Προς αυτή την κατεύθυνση θα βοηθά και το γεγονός ότι το νέο συνταγματικό καθεστώς θα λειτουργεί μέσα στο περιβάλλον της Ευρώπης".

 

Ο Λ. Ιεροδιακόνου θεωρεί ότι η αποχώρηση των κατοχικών στρατευμάτων θα επιδράσει καταλυτικά στις μελλοντικές σχέσεις και θα δημιουργήσει άλλες δυνατότητες και προοπτικές. "Χειραφέτηση των Τουρκοκυπρίων, ενίσχυση του αισθήματος ασφάλειας και για τις δύο κοινότητες, προοπτική προσέγγισης Ελληνοκυπρίων και Τουρκοκυπρίων, διάσπαση πολλών διαχωριστικών γραμμών στην οικονομία, στο εμπόριο, στην καθημερινή επαφή, στην αλληλοκατανόηση, στη διαμόρφωση κοινών επιδιώξεων κ. ά. Όλα αυτά με τη σειρά τους θα παράγουν κοινωνικές δυναμικές που θα δημιουργούν κοινά συμφέροντα και στόχους μεταξύ των δύο κοινοτήτων και θα ανατρέπουν σταδιακά τα αποτελέσματα της πολιτικής του διαχωρισμού πάνω στην οποία έκτιζε η Άγκυρα τα τελευταία 50 χρόνια.

 

Διδάγματα από την Ιστορία

 

Ο Λ. Ιεροδιακόνου εισαγάγει την πρότασή του με μια σύντομη, αλλά μεστή αναδρομή στους κυριότερους σταθμούς του Κυπριακού, για να συμπεράνει ότι η ελληνοκυπριακή πλευρά έθετε πάντοτε μη ρεαλιστικούς στόχους, αλλά στη συνέχεια υπαναχωρούσε λόγω αδυναμίας στο χειρότερο. Μερικοί σταθμοί:

 

1953-1959: Το 1954 το αίτημα Ένωση, χωρίς κανένα ενδιάμεσο σταθμό. Το 1955 υιοθετήθηκε η αυτοδιάθεση και το 1956 ο Μακάριος συνομιλούσε με τον Χάρτινγκ λύση εσωτερικής αυτοκυβέρνησης. "Δηλαδή μέσα σε ένα χρόνο διανύσαμε την πορεία Ένωση - Αυτοδιάθεση - Εσωτερική Αυτοκυβέρνηση". Η σωστή και ρεαλιστική προσέγγιση, κατά τον κ. Ιεροδιακόνου θα έπρεπε να ήταν η ανάποδη, δηλαδή η αυτοκυβέρνηση, ως ενδιάμεσος σταθμός στο βέλτιστο που ήταν τότε η Ένωση. Η άμεση διεκδίκηση του τελικού στόχου εξυπηρέτησε την πολιτική του αντιπάλου. "Με άλλα λόγια η επιδίωξη του βέλτιστου (του τελικού στόχου της Ενωσης) εμπόδισε για χρόνια την αποδοχή του καλού (του μεσοπρόθεσμου στόχου της Εσωτερικής Αυτοκυβέρνησης). Υπήρχε μια έκδηλη δυσαρμονία μεταξύ στόχου και μέσων. Όταν αυτή η δυσαρμονία αποδείχθηκε στην πράξη τότε και μόνον τότε δεχθήκαμε ή υποχρεωθήκαμε να αναπροσαρμόσουμε τους στόχους μας".

 

1959-1974: Οι συμφωνίες Ζυρίχης - Λονδίνου, που προσέφεραν ανεξαρτησία με ισχυρές εξωτερικές δεσμεύσεις και έντονο το δικοινοτικό στοιχείο στη διακυβέρνηση, ήταν μια λύση ανάγκης, που κατέρρευσε ένεκα του ανταγωνισμού και της καχυποψίας που ανέπτυξαν και οι δύο κοινότητες. Ενώ στόχος των 13 σημείων που προηγήθηκαν των ταραχών του '63 ήταν η βελτίωση του συντάγματος της Ζυρίχης, αμέσως μετά οι Ελληνοκύπριοι επανέφεραν στο προσκήνιο την Ένωση. Αργότερα υιοθετήθηκε η γραμμή του εφικτού (που σήμαινε βελτίωση του συντάγματος της Ζυρίχης μέσω διαπραγματεύσεων) αλλά παραπαίαμε μεταξύ της Ένωσης και της εξασφάλισης ενός σχεδόν Ε/Κ κράτους. "Η αναζήτηση πιο προχωρημένων στόχων σε σχέση με τα μέσα που διαθέταμε μας οδηγούσε σε απραξία, η οποία τελικά αποδείχθηκε ότι εξυπηρετούσε την πολιτική του αντιπάλου. Δηλαδή και πάλιν το βέλτιστο (το ευκταίο) εκτόπιζε το καλό (το εφικτό).

 

1974 - 2005: Με το πραξικόπημα και την τουρκική εισβολή η πολιτική μας χρεοκόπησε πλήρως. Αυτή τη φορά η αναζήτηση του βέλτιστου μάς προσγείωσε στο χείριστο. Το 1977 έγινε ο μεγάλος συμβιβασμός της αποδοχής της διζωνικής δικοινοτικής ομοσπονδίας. Παρόλα αυτά, όλες σχεδόν οι πολιτικές ηγεσίες διακήρυτταν πολιτικούς στόχους που ήταν έξω από το πνεύμα του συμβιβασμού του 1977, όπως η άμεση αποχώρηση όλων των τουρκικών στρατευμάτων, η άμεση επιστροφή όλων των προσφύγων στα σπίτια και στις περιουσίες τους, η άμεση αποκατάσταση όλων των ανθρωπίνων δικαιωμάτων και άλλα παρόμοια. Με τα μέσα που διαθέτουμε οι πιο πάνω στόχοι είναι ανέφικτοι.

 

"Η προβολή αυτών των στόχων - όσο δίκαιοι και αν είναι - δεν μας οδηγεί πουθενά. Από το 1974 που ήλθε ο τουρκικός στρατός στην Κύπρο οι επιλογές μας είναι πολύ περιορισμένες. Το μόνο ουσιαστικό μέσο που διαθέτουμε είναι η διεθνοποίηση. Όμως με αυτό το μέσο δεν μπορούμε να πετύχουμε προχωρημένους τελικούς στόχους".

 

Η δυναμική της λύσης

 

Στην εισήγησή του ο Λεόντιος Ιεροδιακόνου κάνει μια περιεκτική ανάλυση της τουρκικής πολιτικής στο Κυπριακό που ήταν ο διαχωρισμός των δύο κοινοτήτων, σε γεωγραφική βάση. Η Τουρκία πέτυχε το στόχο της το 1974, ως αποτέλεσμα και δικών μας λαθών, κι εφάρμοσε πολιτική εποικισμού για να αλλοιώσει το δημογραφικό χαρακτήρα της Κύπρου.

 

"Για να αρχίσει η σταδιακή ανατροπή των τετελεσμένων που δημιούργησαν τα τελευταία 40 - 50 χρόνια διαχωρισμού χρειάζεται λύση. Μόνο με λύση θα αρχίσει η σε βάθος χρόνου σταδιακή και εξελικτική ανατροπή του στάτους κβο που εδραίωσε η διαχωριστική πολιτική της Τουρκίας τα τελευταία 50 χρόνια. Μόνο με λύση και την απομάκρυνση της Τουρκίας μπορούν να λειτουργήσουν οι κοινωνικές δυναμικές (οικονομία, πολιτική συνεργασία, κουλτούρα, κοινωνική επαφή κ. ά.) για να αρχίσει η ανατροπή των κακών καταλοίπων του παρελθόντος. Μόνο με λύση θα μπορέσουμε να στήσουμε γέφυρες ουσιαστικής συνεργασίας με τους Τ/Κ. Και μόνο με συνεργασία (όχι με αντιπαράθεση και ανταγωνισμό) θα μπορέσουμε να σπάσουμε τις διαχωριστικές γραμμές. Και βέβαια ο ρυθμός και ο βαθμός της ανατροπής θα εξαρτάται και από τη συμπεριφορά των Τ/Κ αλλά κυρίως από τη δική μας, αφού αποτελούμε τη συντριπτική πλειοψηφία.

 

Διεθνοποίηση και η πλάνη της ευρωπαϊκής λύσης

 

"Από το 1974 εναποθέσαμε σχεδόν όλες τις ελπίδες μας στα Η.Ε. και επικεντρώσαμε τις προσπάθειές μας στη διεθνοποίηση. Στην ουσία ήταν και τα μόνα μέσα που είχαμε στη διάθεσή μας. Και είναι τόσο οξύμωρο όσο και τραγικό το ότι όταν τα Η.Ε. δραστηριοποιήθηκαν στο μεγαλύτερο βαθμό και όταν η διεθνοποίηση έφθασε στο πιο ψηλό σημείο (μεταξύ 2001 και 2004) εμείς βρεθήκαμε σε σύγκρουση τόσο με τον διεθνή οργανισμό όσο και με το μεγαλύτερο και ισχυρότερο μέρος του διεθνούς παράγοντα.

 

Πρέπει να συνειδητοποιήσουμε ότι έχοντας τον διεθνή παράγοντα από αδιάφορο μέχρι εχθρικό, έχουμε εξουδετερώσει το πιο ισχυρό (αν όχι το μοναδικό) μέσο που διαθέταμε. Στο διεθνές διπλωματικό περιβάλλον δεν βρισκόμαστε πια στην επίθεση. Δυστυχώς βρισκόμαστε σε άμυνα, αν όχι σε απομόνωση. Τον τελευταίο ενάμιση χρόνο περιοριζόμαστε να διαφωτίζουμε τους ξένους - ουσιαστικά να ερμηνεύουμε και να αιτιολογούμε τη συμπεριφορά μας. Όσο και να βοηθά αυτό, δεν είναι αρκετό για να μας βγάλει από την απομόνωση και την άμυνα.

 

Η ένταξή μας στην Ε.Ε. μάς προσφέρει κάποιες δυνατότητες και κάποια μέσα. Η υπερτίμηση όμως αυτών των δυνατοτήτων και η καλλιέργεια στο εσωτερικό αισιοδοξίας που βασίζεται πάνω στη νεφελώδη και απροσδιόριστη έννοια της ''ευρωπαϊκής λύσης'' φαίνεται να αποδεικνύεται σε μεγάλο βαθμό πλάνη".


Μακάριος Δρουσιώτης

Πολίτης

09/10/2005

© Copyright: Μακαριος Δρουσιώτης  |  δημοσιογράφος, συγγραφέας

Πάνω Πίσω Ευκολη Εκτύπωση Εξειδικευμένη Αναζήτηση Επικοινωνία Αρχική Σελίδα