Είπαν / Έγραψαν

Περί «προσβολής μνήμης τεθνεώτος»

Για να είμαι ειλικρινής, δεν ανάμενα η ρωσική πρεσβεία να εκδώσει ανακοίνωση και να σχολιάσει τον τρόπο με τον οποίο σχολίασε το βιβλίο του κ. Μ. Δρουσιώτη. Έζησα σπουδάζοντας στη Σοβιετική Ένωση για μια δεκαετία και ποτέ μου δεν διάβασα σχολιασμό βιβλίων από επίσημα χείλη. Θυμάμαι όταν εκδόθηκε το βιβλίο του Ρ. Γκαρωντύ "Η μεγάλη καμπή του σοσιαλισμού", έγινε μεγάλη συζήτηση που κράτησε μερικά χρόνια, όμως η σοβιετική πρεσβεία στο Παρίσι δεν είχε καμιά ανακοίνωση για να τον καταδικάσει. Ασχολήθηκαν με το βιβλίο του πολλοί άλλοι, φιλόσοφοι, πολιτικοί, αλλά η σοβιετική κυβέρνηση δεν σχολίασε το γεγονός. Διάβασα το άρθρο που έγραψε η Χριστίνα Βαλανίδου στον "Πολίτη" και συμφωνώ μαζί της ότι η Σοβιετική Ένωση ουδέποτε χρησιμοποίησε τον όρο "τουρκική επέμβαση". Εγώ θα το επιβεβαιώσω από μια άλλη πηγή. Ο Αντρέι Γκρομίκο, υπουργός Εξωτερικών της ΕΣΣΔ, και το μέλος του Πολιτικού Γραφείου του ΚΚΣΕ Μπ. Ι. Παναμαριόφ επιμελήθηκαν το βιβλίο "Ιστορία της εξωτερικής πολιτικής της ΕΣΣΔ σε δυο τόμους και χρονολογικά φθάνουν μέχρι το 1976. Το βιβλίο κυκλοφόρησε το 1977 από τον εκδοτικό οίκο "Ναούκα/επιστήμη". Στον δεύτερο τόμο του βιβλίου, στις σελίδες 548-549 αναφέρονται τα ακόλουθα (μεταφράζω από τα ρωσικά): "Μια άλλη επικίνδυνη εστία διεθνούς έντασης, για την οποία η σοβιετική διπλωματία αγωνίζεται, είναι η κατάσταση στην Κύπρο και στον περίγυρό της. Όπως είναι γνωστό, στις 15 Ιουλίου 1974 στην Κύπρο πραγματοποιήθηκε οργανωμένο από τη στρατιωτική ελληνική ηγεσία, με τη βοήθεια συγκεκριμένων κύκλων του ΝΑΤΟ, πραξικόπημα ενάντια στη νόμιμη κυβέρνηση, της οποίας ηγείται ο πρόεδρος Μακάριος. Οι πραξικοπηματίες ελέγχουν το μεγαλύτερο μέρος του νησιού και διακήρυξαν ότι πρόθεσή τους είναι η 'ένωση' της Κύπρου με την Ελλάδα, δηλαδή, η διάλυση της ανεξαρτησίας και της κυριαρχίας της Κυπριακής Δημοκρατίας.

20 Ιουλίου στην Κύπρο, η Τουρκία αποβίβασε (υπογράμμιση δική μου) στρατεύματα, αιτιολογώντας αυτό το βήμα αναγκαίο για την προστασία της τουρκοκυπριακής κοινότητας. Η Σοβιετική Ένωση καταδίκασε με δριμύτητα το στρατιωτικό πραξικόπημα στην Κύπρο, ξεσκεπάζοντας τις προσπάθειες της ελληνικής χούντας να αποκρύψει τη συμμετοχή της στα γεγονότα στο νησί και να τα παρουσιάσει σαν αποτέλεσμα εσωτερικής αντιπαράθεσης. Η ΕΣΣΔ υπέδειξε τον πραγματικό ρόλο του ΝΑΤΟ στην κυπριακή τραγωδία. Η ΕΣΣΔ έντονα βοήθησε στη λήψη από το Συμβούλιο Ασφαλείας της απόφασης αρ. 353 της 20ής Ιουλίου, η οποία περιλαμβάνει την απαίτηση για το σταμάτημα της ξένης στρατιωτικής επέμβασης και που καλεί στην απομάκρυνση από το νησί των ξένων στρατευμάτων".

Είναι ορθό το συμπέρασμα του Μ. Δρουσιώτη, ότι η ΕΣΣΔ δεν μίλησε ποτέ για τουρκική εισβολή στην Κύπρο. Η λέξη αποβίβασε δεν σημαίνει εισβολή. Σε όποιο λεξικό και αν κοιτάξει κάποιος θα διαπιστώσει του λόγου το αληθές. Όμως το κύριο ερώτημά μου είναι τούτο: γιατί η εδώ πρεσβεία της Ρωσικής Ομοσπονδίας εξέδωσε την ανακοίνωση κατακεραυνώνοντας τον Μ. Δρουσιώτη και υποστηρίζοντας την πολιτική ενός κράτους που δεν υπάρχει πια, εφόσον ούτε και η Ρωσική Δημοκρατία δεσμεύεται από τις πολιτικές που ακολουθούσε η ΕΣΣΔ. Θα έδειχνα την αναγκαία κατανόηση αν αντιδρούσαν οι κομουνιστές της Κύπρου, που το βιβλίο του Μ. Δρουσιώτη αποκαλύπτει ένα πραγματικό γεγονός: ότι η ΕΣΣΔ ενεργούσε με κύριο γνώμονα τα δικά της συμφέροντα και ανατρέπει πολιτικές που το ΑΚΕΛ υποστήριζε με φανατισμό "περί άδολης συμπαράστασης και βοήθειας". Άρα έχουν κάθε συμφέρον να ανατρέψουν τις απόψεις του κ. Δρουσιώτη. Όμως το διάδοχο κράτος, που είναι η Ρωσική Δημοκρατία, δεν νομίζω ότι θίγεται σ' αυτό το βιβλίο. Από την άλλη πρέπει να γίνει κατανοητό ότι, σε συνθήκες Ψυχρού Πολέμου, η ύπαρξη ενδονατοϊκών προβλημάτων ωφελούσε την ΕΣΣΔ, πολύ δε περισσότερο αν διαλυόταν η νοτιοανατολική του πτέρυγα, που την αποτελούσαν η Ελλάδα και η Τουρκία. Μου είναι ανεξήγητη και ακατανόητη η αντίδραση της πρεσβείας της Ρωσικής Δημοκρατίας. Απ' ό,τι γνωρίζω στον ποινικό κώδικα του ρωσικού κράτους δεν υπάρχει άρθρο για "προσβολή μνήμης τεθνεώτος". Τέτοιος νόμος υπάρχει μόνο στην Κύπρο και αποτελεί παγκόσμια πρωτοτυπία.

Του Κυριάκου Τζιαμπάζη
Εφημερίδα «ΠΟΛΙΤΗΣ» - 28/09/2014